@misc{Kita_Sylwia_Dyskwalifikacje_2007-2008,
 author={Kita, Sylwia},
 abstract={Niniejszy artykuł stanowi próbę zmierzającą do określenia i zdefiniowania pojęcia dyskwalifikacji transakcyjnej na przykładzie relacji panujących pomiędzy nauczycielami a uczniami w wieku gimnazjalnym. Pojęcie to jest ściśle związane z analizą transakcyjną, zaliczaną do grupy teorii interakcyjnych. Zgodnie z założeniami analizy transakcyjnej, każdy człowiek dysponuje trzema rodzajami stanów Ja – stanem Rodzica, stanem Dorosłego oraz stanem Dziecka. W trakcie procesu komunikowania się, jednostki uruchamiają swoje stany Ja. W zależności od tego, jaki stan jest używany do nadawania i odbierania komunikatów, wyróżnia się pięć podstawowych rodzajów transakcji: komplementarne (zwane inaczej prostymi), skrzyżowane, ukryte, szubieniczne oraz symbiotyczne. Na potrzeby niniejszego artykułu istotne było przedstawienie dwóch ich rodzajów – komplementarnych oraz skrzyżowanych. Pierwszy z wyróżnionych rodzajów transakcji określany jest jako prawidłowy rodzaj komunikacji. Z kolei drugi rodzaj transakcji prowadzi do przerwania procesu komunikacji i jest określany jako nieprawidłowy. Dyskwalifikacje transakcyjne to rodzaj transakcji skrzyżowanych, których istota i charakter polega na obniżaniu wartości partnera komunikacji. Dyskwalifikacje transakcyjne mogą przybierać formę pozycji psychologicznych, komunikacji perwersyjnej oraz gier psychologicznych. Zdefiniowanie pojęcia dyskwalifikacji transakcyjnej zostało przeprowadzone na podstawie badań, którym poddano uczniów w wieku gimnazjalnym oraz nauczycieli historii i geografii. Wyniki badań wykazały, iż pomiędzy nauczycielami a uczniami, występują dyskwalifikacje transakcyjne, prowadzące do obniżania wartości uczniów. Przejawy dyskwalifikacji występowały z różnym natężeniem u chłopców oraz u dziewcząt. Wśród chłopców do najczęściej występujących przejawów dyskwalifikacji transakcyjnej należały: gra psychologiczna typu: „To już było”, pozycja psychologiczna („Ja jestem OK – Ty nie jesteś OK”) oraz „Komunikacja perwersyjna”. Z kolei wśród dziewcząt dominowały gry psychologiczne typu „Co więcej” oraz „Dlaczego Ty nie, ale”. Występujące dyskwalifikacje prowadziły do obniżania poczucia wartości uczniów w postaci braku pewności siebie, negatywnego nastawienia do nauczyciela i szkoły, ucieczki przed trudnymi zadaniami i obowiązkami oraz stosowania wymuszonej uprzejmości i życzliwości wobec nauczyciela.},
 type={artykuł},
 publisher={Wydawnictwo im. Stanisława Podobińskiego Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie},
 title={Dyskwalifikacje transakcyjne jako przejawy obniżania wartości uczniów przez nauczycieli},
 address={Częstochowa},
 year={2007-2008},
 language={pol},
}