No JavaScript support!

To take full advantage of this digital library, please verify if your browser supports JavaScript.

polski

English

dLibra Digital Library

readers on-line: 144

Edition

Export metadata

Favourite positions

Add to Favourites

Add to Favourites

Please login or register to use additional features!

Save this address

Add to bookmarks

Edition description

Bezzałogowe systemy latające: ewolucja od starożytności do współczesności

Show publication content!

Show publication content!

Bezzałogowe systemy latające: ewolucja od starożytności do współczesności

Alternative title:

Unmanned Aerial Systems: Evolution from Antiquity to Modern Times

Jagielski, Kacper

bezzałogowe systemy latające ; BSL ; ewolucja techniki ; adaptacja technologiczna ; sztuczna inteligencja ; autonomia ; Polska ; Turcja

unmanned aerial systems ; UAS ; evolution of technology ; technological adaptation ; artificial intelligence ; autonomy ; Poland ; Turkey

Pismo recenzowane ; Res Politicae ; T. 18 ; s. 143-161

Niniejszy artykuł analizuje rozwój Bezzałogowych Systemów Latających (BSL) w perspektywie długofalowej – od starożytnych prekursorów po zaawansowane platformy autonomiczne z lat 2025–2026. Głównym założeniem tekstu jest teza, że ewolucja BSL stanowi unikalny w historii techniki proces „technologicznej adaptacji środowiskowej”. W ramach tej koncepcji wykazano, że każda kolejna generacja systemów bezzałogowych jest bezpośrednią odpowiedzią na specyficzne bariery zewnętrzne: od wczesnych potrzeb zwiadowczych, przez konieczność unikania wykrycia radarowego (turecki ekranoplan Talay) i odporność na walkę elektroniczną (polski Warmate 5), aż po optymalizację zasobów i logistyki (brazylijski Tupan BEE, litewski Airvolve). Artykuł dowodzi, że postępująca autonomizacja i miniaturyzacja (systemy Nano) to formy przystosowania maszyn do przetrwania w nasyconym technologią środowisku, co trwale redefiniuje rolę człowieka, przesuwając go z pozycji bezpośredniego pilota do rangi strategicznego nadzorcy inteligentnych systemów.

This article examines the evolution of Unmanned Aerial Systems (UAS) from a long-term perspective – from ancient precursors to advanced autonomous platforms of 2025–2026. The core premise is the thesis that UAS evolution represents a technological environmental adaptation unique in the history of engineering. Within this framework, it is demonstrated that each successive generation of unmanned systems is a direct response to specific external barriers: from early reconnaissance needs to the necessity of radar evasion (Turkish Talay sea-skimmer), resistance to electronic warfare (Polish Warmate 5), and optimization of resources and logistics (Brazilian Tupan BEE, Lithuanian Airvolve). The article proves that ongoing autonomy and miniaturization (Nano systems) are forms of machine adaptation for survival in a technology-saturated environment, permanently redefining the human role by shifting the individual from a direct pilot to a strategic supervisor of intelligent systems.

Place of publishing:

Częstochowa

Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Jana Długosza w Częstochowie

2026

artykuł

application/pdf

ISSN 2657-3342 ; eISSN 2657-862X ; oai:dlibra.bg.ajd.czest.pl:9051

10.16926/rp.2026.18.08 ; click here to follow the link

pol

Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Jana Długosza w Częstochowie

Location of original object:

Biblioteka Uniwersytecka Uniwersytetu Jana Długosza w Częstochowie