<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="http://dlibra.bg.ajd.czest.pl:8080/style/common/xsl/oai-style.xsl"?>
<OAI-PMH xmlns="http://www.openarchives.org/OAI/2.0/" 
         xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance"
         xsi:schemaLocation="http://www.openarchives.org/OAI/2.0/
         http://www.openarchives.org/OAI/2.0/OAI-PMH.xsd">
	<responseDate>2026-06-22T11:22:33Z</responseDate>
	<request identifier="oai:dlibra.bg.ajd.czest.pl:6162" metadataPrefix="oai_dc" verb="GetRecord">
	http://dlibra.bg.ajd.czest.pl:8080/oai-pmh-repository.xml</request>
	<GetRecord>
	
  <record>
	<header>
		<identifier>oai:dlibra.bg.ajd.czest.pl:6162</identifier>
	    <datestamp>2026-01-20T14:14:38Z</datestamp>
		  <setSpec>dLibraDigitalLibrary</setSpec> 	      <setSpec>dLibraDigitalLibrary:CN</setSpec> 	      <setSpec>dLibraDigitalLibrary:CN:SiT</setSpec> 	    </header>
		<metadata>
	<oai_dc:dc xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:oai_dc="http://www.openarchives.org/OAI/2.0/oai_dc/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.openarchives.org/OAI/2.0/oai_dc/ http://www.openarchives.org/OAI/2.0/oai_dc.xsd">
<dc:title xml:lang="pl"><![CDATA[Oświecenie a reforma Komisji Edukacji Narodowej, jej pionierski system scentralizowanego zarządzania, program szkolny i wychowanie fizyczne: mity i rzeczywistość]]></dc:title>
<dc:title xml:lang="pl"><![CDATA[Enlightenment and reform of The National Education Commission, its pioneering system of centralized management, the school program and physical education: myths and reality]]></dc:title>
<dc:title xml:lang="en"><![CDATA[Enlightenment and reform of The National Education Commission, its pioneering system of centralized management, the school program and physical education: myths and reality]]></dc:title>
<dc:creator xml:lang="pl"><![CDATA[Urniaż, Jerzy]]></dc:creator>
<dc:creator xml:lang="en"><![CDATA[Urniaż, Jerzy]]></dc:creator>
<dc:subject xml:lang="pl"><![CDATA[Oświecenie]]></dc:subject>
<dc:subject xml:lang="pl"><![CDATA[Kościół katolicki]]></dc:subject>
<dc:subject xml:lang="pl"><![CDATA[Rzeczpospolita]]></dc:subject>
<dc:subject xml:lang="pl"><![CDATA[KEN]]></dc:subject>
<dc:subject xml:lang="pl"><![CDATA[scentralizowany system]]></dc:subject>
<dc:subject xml:lang="pl"><![CDATA[środki finansowe]]></dc:subject>
<dc:subject xml:lang="pl"><![CDATA[program szkolny]]></dc:subject>
<dc:subject xml:lang="pl"><![CDATA[wychowanie fizyczne]]></dc:subject>
<dc:description xml:lang="pl"><![CDATA[Częstochowa]]></dc:description>
<dc:description xml:lang="pl"><![CDATA[Pismo recenzowane]]></dc:description>
<dc:description xml:lang="pl"><![CDATA[Sport i Turystyka. Środkowoeuropejskie Czasopismo Naukowe]]></dc:description>
<dc:description xml:lang="pl"><![CDATA[T. 3]]></dc:description>
<dc:description xml:lang="pl"><![CDATA[Nr 1]]></dc:description>
<dc:description xml:lang="pl"><![CDATA[s. 11-27]]></dc:description>
<dc:description xml:lang="pl"><![CDATA[W niniejszym artykule autor omawia przesłanki utworzenia Komisji Edukacji Narodowej, jej związki z oświeceniem, program szkolny, wychowanie fizyczne, a przede wszystkim scentralizowany system zarządzania i finansowania jej reformy. W pierwszej kolejności odniesiono się do charakterystycznych trendów oświecenia, sposobu funkcjonowania RP do czasu rozbiorów, w drugiej – do reformy KEN. Reforma nie była efektem długofalowej polityki edukacyjnej państwa. Była możliwa dzięki zbiegowi okoliczności, jakim była nieoczekiwana likwidacja zakonu jezuitów w Europie. Zabezpieczenie finansowe reformy stanowiły środki ze sprzedaży majątku zakonu, wykorzystane dzięki pionierskiemu w Europie systemowi scentralizowanego zarządzania i finansowania reformy. Jak się okazało, ów system – przy braku kontroli – umożliwiał roztrwonienie, a nawet sprzeniewierzenie dużej części środków uzyskanych ze sprzedaży pojezuickiego majątku. Efektem tego był upadek wielu szkół i niewielka liczba świeckich nauczycieli (np. wychowanie fizyczne często prowadzili starsi uczniowie). W reformie KEN trudno – z powodu kwestii światopoglądowych i mentalno-kulturowych – się doszukać charakterystycznych cech oświecenia, co więcej, reforma nie miała perspektyw; z jednej strony – z powodu ograniczonej wielkości pojezuickich majątków, z drugiej – z braku alternatywnego zabezpieczenia, jakim są regularnie napływające podatki do kasy państwa, czego w Rzeczypospolitej nie było.]]></dc:description>
<dc:description xml:lang="en"><![CDATA[Częstochowa]]></dc:description>
<dc:description xml:lang="en"><![CDATA[Peer reviewed]]></dc:description>
<dc:description xml:lang="en"><![CDATA[Sport and Tourism. Central European Journal]]></dc:description>
<dc:description xml:lang="en"><![CDATA[Vol. 3]]></dc:description>
<dc:description xml:lang="en"><![CDATA[Issue 1]]></dc:description>
<dc:description xml:lang="en"><![CDATA[pp. 11-27]]></dc:description>
<dc:publisher xml:lang="pl"><![CDATA[Wydawnictwo im. Stanisława Podobińskiego Uniwersytetu Humanistyczno-Przyrodniczego im. Jana Długosza w Częstochowie]]></dc:publisher>
<dc:publisher xml:lang="en"><![CDATA[Jan Długosz University in Czestochowa]]></dc:publisher>
<dc:date xml:lang="pl"><![CDATA[2020]]></dc:date>
<dc:date xml:lang="en"><![CDATA[2020]]></dc:date>
<dc:type xml:lang="pl"><![CDATA[artykuł]]></dc:type>
<dc:type xml:lang="en"><![CDATA[article]]></dc:type>
<dc:format xml:lang="pl"><![CDATA[application/pdf]]></dc:format>
<dc:format xml:lang="en"><![CDATA[application/pdf]]></dc:format>
<dc:identifier><![CDATA[http://dlibra.bg.ajd.czest.pl:8080/Content/6162]]></dc:identifier>
<dc:identifier xml:lang="pl"><![CDATA[ISSN 2545-3211]]></dc:identifier>
<dc:identifier xml:lang="pl"><![CDATA[e-ISSN 2657-4322]]></dc:identifier>
<dc:identifier xml:lang="en"><![CDATA[ISSN 2545-3211]]></dc:identifier>
<dc:identifier xml:lang="en"><![CDATA[e-ISSN 2657-4322]]></dc:identifier>
<dc:source xml:lang="pl"><![CDATA[Biblioteka Uniwersytecka Uniwersytetu Humanistyczno-Przyrodniczego im. Jana Długosza w Częstochowie]]></dc:source>
<dc:source xml:lang="pl"><![CDATA[Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Humanistyczno-Przyrodniczego im. Jana Długosza w Częstochowie]]></dc:source>
<dc:source xml:lang="en"><![CDATA[Main Library of the Jan Dlugosz University in Czestochowa]]></dc:source>
<dc:source xml:lang="en"><![CDATA[Publishing House of the Jan Długosz University in Czestochowa]]></dc:source>
<dc:language xml:lang="pl"><![CDATA[pol]]></dc:language>
<dc:language xml:lang="en"><![CDATA[pol]]></dc:language>
<dc:relation xml:lang="pl"><![CDATA[Prace Naukowe Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie. Kultura Fizyczna, (ISSN 1895-8680)]]></dc:relation>
<dc:relation><![CDATA[oai:dlibra.bg.ajd.czest.pl:publication:6580]]></dc:relation>
<dc:relation xml:lang="en"><![CDATA[Research Papers of the Jan Dlugosz University of Częstochowa. Physical Culture Studies and Research (ISSN 1895-8680)]]></dc:relation>
</oai_dc:dc>

</metadata>
	  </record>	</GetRecord>
</OAI-PMH>
	