Nr 1(33) Gubernaculum et Administratio ADR Drzewiecka, Ewa misja uczelni wyższych 2026 Częstochowa T. 1 Model Okrągłego Stołu ds. Mediacji jako przykład prac rozwojowych wpływających na funkcjonowanie gospodarki i społeczeństwa pol Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Jana Długosza w Częstochowie mediacja prace rozwojowe The Mediation Round Table Model as an Example of Development Activities Impacting the Functioning of the Economy and Society alternatywne metody rozwiązywania sporów Biblioteka Uniwersytecka Uniwersytetu Jana Długosza w Częstochowie Okrągły Stół ds. Mediacji ISSN 1730-2889 Publikacja recenzowana application/pdf działalność naukowa Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Jana Długosza w Częstochowie artykuł otoczenie społeczno-gospodarcze s. 21-36 W artykule przedstawiono Model Okrągłego Stołu ds. Mediacji jako przykład działalności naukowej uczelni wyższych wpływającej na otoczenie społeczno-gospodarcze. Punktem wyjścia jest analiza ustawowych ram funkcjonowania szkolnictwa wyższego w Polsce, w szczególności w kontekście społecznej odpowiedzialności nauki, oraz roli uczelni jako instytucji współkształtujących postawy obywatelskie, wspierających rozwój kultury i innowacyjności. Ponadto dokonano analizy dogmatyczno-prawnej definicji działalności naukowej. Artykuł ukazuje wiodącą rolę uczelni wyższych w realizacji ustawowej misji poprzez budowanie kultury dialogu i zrozumienia oraz upowszechnienie alternatywnych metod rozwiązywania sporów, w szczególności mediacji. Jest to szczególnie ważne m.in. w kontekście możliwości realizacji konstytucyjnego prawa do sądu w sytuacji corocznego wielomilionowego wpływu spraw do polskich sądów i przewlekłości postępowań sądowych. Mediacja, mimo ponad 25 lat obecności w polskim porządku prawnym, pozostaje wciąż marginalnym narzędziem rozwiązywania sporów, co rodzi potrzebę intensyfikacji działań badawczych, naukowych, edukacyjnych i promocyjnych. Skuteczne upowszechnianie mediacji wymaga podejścia interdyscyplinarnego oraz współpracy między różnymi sektorami społeczeństwa. W tym kontekście uczelnie wyższe mają potencjał, by pełnić rolę animatorów i koordynatorów działań służących budowie kultury dialogu jako filarowi rozwoju cywilizacji. Model Okrągłego Stołu ds. Mediacji jako cykliczna debata i platforma współpracy między przedstawicielami instytucji publicznych, samorządów zawodowych, świata nauki i szkolnictwa, mediatorów oraz organizacji społecznych, stanowi praktyczne narzędzie integrujące działania na rzecz promocji mediacji. Artykuł opisuje strukturę, etapy oraz efekty funkcjonowania Okrągłego Stołu, wskazując na jego potencjał jako trwałego mechanizmu wspierającego rozwój alternatywnych metod rozwiązywania konfliktów w Polsce. W artykule podkreślono wiodącą rolę uniwersytetów w prowadzeniu działalności naukowej wpływającej na upowszechnienie wiedzy o mediacji i jej praktycznego stosowania. e-ISSN 2719-7360